Conceptual
Frameworks Guide
Conceptual
Frameworks: Advice from the Front Line
Dưới đây
là tóm tắt một số lời khuyên từ các nhà nghiên cứu
GO-GN có kinh nghiệm gần đây về nghiên cứu tiến sĩ
trong lĩnh vực giáo dục mở.
“Trước
hết, tôi sẽ không chọn sử dụng phương pháp hỗn hợp
hay phương pháp luận hỗn hợp. Mặc dù nghiên cứu trường
hợp khá linh hoạt khi kết hợp cả phương pháp định
lượng và định tính, việc sử dụng nhiều hơn một
khung khái niệm đã khiến nghiên cứu của tôi trở nên
khó hiểu đối với người đọc và tạo thêm gánh nặng
không cần thiết cho khối lượng công việc của tôi. Mặc
dù các khung khái niệm tôi sử dụng đã giúp tôi hiểu
toàn diện hiện tượng đang được nghiên cứu và đã
xác nhận, bổ sung cho nhau về dữ liệu được thu thập
và phân tích, tôi vẫn có thể chỉ sử dụng phương pháp
tư duy thiết kế và khung của Warschauer (2002) để hướng
dẫn việc phát triển các nhãn danh mục mã hóa dữ liệu
thu thập được từ các hội thảo về tư duy thiết kế.
Điều quan trọng là phải làm rõ cách thức (các) khung
khái niệm bạn sử dụng giúp đạt được mục đích của
dự án nghiên cứu. Vì chỉ có mười người tham gia trả
lời khảo sát UTAUT, tôi đã gặp khó khăn trong việc giải
thích cho hội đồng của mình về việc sử dụng và ý
nghĩa của nó. Nhìn lại, tôi sẽ chỉ chọn một khung
khái niệm để làm việc và sẽ phát triển các câu hỏi
khảo sát đơn giản để thu thập thêm dữ liệu từ nhóm
người tham gia nghiên cứu. Do đó, cần phải chọn một
khung khái niệm giúp bạn trả lời các câu hỏi nghiên
cứu của mình, giúp xác định các biến số liên quan của
nghiên cứu, lập bản đồ hoặc minh họa mối quan hệ
giữa các biến số này và giúp bạn đạt được mục
tiêu nghiên cứu của mình. Cuối cùng, lời khuyên tôi
muốn dành cho các nhà nghiên cứu khác là trước hết hãy
xác định câu hỏi nghiên cứu của bạn và sau đó tìm
kiếm một khung khái niệm phù hợp để trả lời các câu
hỏi nghiên cứu đó. Cuối cùng, điều quan trọng cần
ghi nhớ là không có dự án nghiên cứu nào kết thúc
giống như khi bắt đầu hoặc theo kế hoạch ban đầu. Do
đó, cần phải linh hoạt để điều chỉnh và thay đổi
trong suốt quá trình nghiên cứu.” - Viviane Vladimirschi
“Đừng
bị cám dỗ bởi những gì người khác nói bạn nên sử
dụng; hãy suy nghĩ về nghiên cứu của bạn và điều gì
là hợp lý nhất đối với những người tham gia, các bên
liên quan hoặc các bên hưởng lợi, họ muốn thấy kết
quả như thế nào; hãy thử một vài ý tưởng và cách
tiếp cận để hiểu trước khi cam kết với một phương
pháp nào đó; hãy sử dụng những gì phù hợp với bạn,
công việc của bạn, con đường trí tuệ và nghề nghiệp
của bạn và những gì bạn muốn học hỏi, đạt được
và hiểu biết trong lĩnh vực này. Đây chỉ là bước
khởi đầu. Và đây là công việc của bạn.” - Johanna
Funk
“Thật
khó để cân bằng giữa những gì chúng ta, với tư cách
là những học giả mới nổi, coi là công trình mang tính
chuyển đổi, điểm khởi đầu để từ đó chúng ta thay
đổi thế giới, với cuộc sống thực tế. Tôi khuyến
khích những người khác hãy tiếp cận với khung khái
niệm mà những người cố vấn cho họ quen thuộc nhất.
Hãy đón nhận sự hiểu biết đã được thiết lập của
những người khác đã thực hiện công việc, tìm con
đường của bạn trong truyền thống đó. Như một thành
viên trong hội đồng của tôi đã nói, hãy có được sự
ủy nhiệm, rồi phá vỡ truyền thống.” - Kathy Essmiller
“Khi
bạn đã xác định được hiện tượng muốn khám phá,
các khái niệm sẽ xuất hiện. Các câu hỏi nghiên cứu
sẽ bắt đầu định hướng khung khái niệm của bạn.
Phần tổng quan tài liệu sẽ hình thành nền tảng khái
niệm. Khung lý thuyết thường sẽ giải thích mối quan hệ
giữa các khái niệm của bạn và giải thích tại sao các
mối quan hệ đó lại xảy ra theo những cách cụ thể.”
- Glenda Cox
“Mặc
dù chương trình tiến sĩ là về việc khám phá sở thích,
nhưng càng dành nhiều thời gian ngay từ đầu để tập
trung và hướng đến luận án của mình, bạn càng tự
cảm ơn bản thân trong những năm cuối cùng. Càng xây
dựng được nhiều bài báo và dự án xoay quanh chủ đề
của bạn – ngay cả khi chúng chỉ giao thoa với một số
khía cạnh của chủ đề – bạn càng tiết kiệm được
nhiều thời gian và năng lượng hơn trong quá trình nghiên
cứu. Điều quan trọng nữa là phải giữ cho dự án trong
tầm nhìn đúng đắn. Luận án là một dự án rất quan
trọng, đúng vậy, nhưng nó chỉ là một trong nhiều dự
án bạn sẽ hoàn thành trong suốt sự nghiệp của mình.
Hãy cứ viết bài báo đi.” - Elizabeth Spica
“Hãy
đọc nhiều; xem xét những khoảng trống mà nghiên cứu
về Tài nguyên Giáo dục Mở (OER) hiện đang có và thực
hiện nghiên cứu giải quyết một trong những khoảng
trống đó; hãy làm một nghiên cứu thí điểm vì nó giúp
hiểu được cấu trúc nào có thể được khám phá với
loại dữ liệu nào; hãy cố gắng yêu thích chủ đề của
bạn. Hầu hết các nghiên cứu về OER
đều có một mệnh lệnh đạo đức tiềm ẩn - làm cho
tài nguyên học tập dễ tiếp cận hơn, mang tính toàn cầu
và miễn phí - việc thực hiện nghiên cứu này đã khiến
tôi cảm thấy tốt hơn về bản thân mình :)” -
Irina Rets
“Tôi
sẽ đưa ra lời khuyên tương tự như lời khuyên tôi nhận
được từ người hướng dẫn chính của mình: Hãy dành
thời gian trong năm đầu tiên để phân tích kỹ lưỡng
các khung khái niệm khác nhau trước khi bạn quyết định
áp dụng một khung nào đó vào nghiên cứu của mình.” -
Anne Algers
“Hãy
đọc nhiều bài báo của các nhà nghiên cứu GOGN khác để
hiểu rõ hơn về các loại khung khác nhau đang được sử
dụng trong nghiên cứu giáo dục mở. Hãy đọc nhiều bài
báo về nghiên cứu giáo dục về các chủ đề liên quan
đến nghiên cứu của bạn và xem loại khung nào đang được
sử dụng. Đừng chỉ bám vào khung lý thuyết mà bạn đã
chọn lúc bắt đầu luận án tiến sĩ. Nếu rõ ràng là
có một khung khác có thể phù hợp hơn, thì hãy từ bỏ
khung cũ (và tất cả những đầu tư mà bạn đã bỏ ra)
và đón nhận khung mới đó. Hãy hỏi những người khác
trong nhóm GOGN để được giúp đỡ hoặc tư vấn khi gặp
khó khăn trong việc lựa chọn hoặc làm việc với các
khung khái niệm.” - Marjon Baas
“Người
hướng dẫn của tôi đã cho tôi lời khuyên này sau khi
tôi vật lộn với chương về khung khái niệm trong một
thời gian dài: Trọng tâm của chương về khung khái niệm
nên là mô tả các khung như chúng được sử dụng trong
tài liệu nghiên cứu. Đừng cố gắng tạo mới chúng
trước khi bạn sử dụng chúng trong phân tích dữ liệu
của mình. Ngoài ra, nếu bạn đang sử dụng hai khung khái
niệm mà thường không được sử dụng cùng nhau trong tài
liệu nghiên cứu, hãy mô tả chúng riêng biệt ngay lúc
này. Bạn có thể sẽ tìm ra một phiên bản mới của
khung (hoặc một phiên bản kết hợp của hai khung) sau khi
bạn đã thực hiện phân tích dữ liệu, nhưng đó không
phải là nhiệm vụ hiện tại!” - Gabi Witthaus
“Mặc
dù tôi vẫn còn xa giai đoạn cuối của quá trình nhưng
không phải là giai đoạn đầu của nghiên cứu (nghiên
cứu trường hợp đã đạt đến mức độ phát triển đủ
cho mục đích của luận văn này), phân tích triết học
từ góc độ triết học khoa học là giai đoạn tiếp theo
(đang bắt đầu!), và là giai đoạn thách thức nhất. Bên
cạnh những trao đổi với các giáo sư hướng dẫn, Pat
Thompson đã truyền cảm hứng cho nhiều suy ngẫm về khung
khái niệm. Tôi đồng ý với quan
điểm của bà về khung lý thuyết như một thành phần
quan trọng mang lại sự mạch lạc cho dự án: một cấu
trúc được sử dụng để thiết kế nghiên cứu, tạo ra
dữ liệu và phân tích dữ liệu; cung cấp các ranh giới
cho phép quyết định những gì được bao gồm và những
gì không.
Nó
là cơ sở để kết nối với các nghiên cứu khác (và
cuối cùng so sánh các kết quả được khung lý thuyết
này tạo ra so với các nghiên cứu khác) và theo nghĩa này,
nó cũng là một cách tiếp cận có khả năng tái sử
dụng, có thể được nhân rộng với các chủ đề
và/hoặc dữ liệu khác. Quan trọng nhất, tôi coi nó như
một tập hợp các phần được liên kết, những ý tưởng
hướng dẫn việc viết và giúp tạo ra sợi chỉ đỏ của
lập luận. Tôi đang nỗ lực để đạt được sợi chỉ
đỏ đó… Ở giai đoạn này, tôi nghĩ rằng khung khái
niệm nên được phát triển khi tôi đi đi lại lại giữa
phân tích và lý thuyết, cung cấp sự hỗ trợ để xây
dựng nghiên cứu, giống như một trò chơi xếp hình nơi
mỗi mảnh ghép cần được đặt đúng chỗ của nó. Việc
viết cũng phải đi kèm với quá trình chứ không nên để
đến cuối cùng.” - Ada Czerwonogora
“Tôi
đã dành rất nhiều thời gian để đọc về khung Cộng
đồng Nghiên cứu và nó dẫn đến bế tắc, nhưng tôi đã
học được rất nhiều điều trên đường đi…” - Gabi
Witthaus
“Thật
khó để cân bằng giữa những gì chúng ta, với tư cách
là những học giả mới nổi, coi là công việc mang tính
chuyển đổi, điểm khởi đầu để chúng ta thay đổi
thế giới, với cuộc sống thực. Tôi khuyến khích những
người khác tham gia vào khung khái niệm mà những người
hướng dẫn của họ quen thuộc nhất. Hãy đón nhận sự
hiểu biết đã được thiết lập của những người khác
đã thực hiện công việc, tìm con đường của bạn trong
truyền thống đó. Như một thành viên trong hội đồng
của tôi đã nói, hãy có sự ủy nhiệm, rồi phá vỡ
truyền thống. Tôi đã áp dụng Lý thuyết Khuếch tán Đổi
mới và thu được những hiểu biết mà tôi hoàn toàn
không ngờ tới, những điều mà tôi sẽ bỏ lỡ nếu
không áp dụng lý thuyết đó.” - Kathy Essmiller
“Giáo
sư hướng dẫn của tôi luôn bảo rằng chương về khung
khái niệm là chương dễ viết nhất… Tôi không tin lắm.”
- Gabi Witthaus
“Trong
luận văn của mình, tôi đã xây dựng một số lý thuyết
dựa trên kết quả của một bài tổng quan có hệ thống
- sau khi đọc các bài báo về khả năng tạo ra lý thuyết
của các bài tổng quan có hệ thống. Giáo sư hướng dẫn
chính của tôi rất không thoải mái về điều này. Mặc
dù thừa nhận rằng có ranh giới giữa lý thuyết và
khung khái niệm khá mờ nhạt, nhưng họ vẫn muốn truyền
tải thông điệp rõ ràng rằng nghiên cứu sinh tiến sĩ
không tạo ra lý thuyết. Vì vậy, giải pháp là chỉ gọi
thứ tôi tạo ra là khung khái niệm, chứ không gọi nó là
‘lý thuyết’. Họ hài lòng với điều đó. Luận văn
của tôi đã được xuất bản, nên tôi đoán là tôi cũng
hài lòng! Nhưng tôi vẫn cảm thấy có vấn đề về địa
vị, về việc ai được phép tạo ra lý thuyết. Mãi sau
này tôi mới đọc lý thuyết nữ quyền, lý thuyết này
đưa ra những lập luận xuất sắc về việc dân chủ hóa
việc tạo ra lý thuyết mới - ngay cả đối với nghiên
cứu sinh tiến sĩ!” - Sarah Lambert
“Tôi
nghĩ rằng việc tiếp cận lý thuyết sẽ bớt đáng sợ
hơn khi bạn nghĩ về nó như một lời giải thích. Tôi
thường phân biệt giữa lý thuyết và khung khái niệm dựa
trên phạm vi từ vi mô đến vĩ mô, lý thuyết như là “lý
thuyết tổng quát” và khung khái niệm như là việc tập
trung chi tiết hơn vào một phần của bối cảnh học tập
và giảng dạy. Nhưng cuối cùng, cả hai đều là lời
giải thích - cả hai đều giải thích tại sao hoặc bằng
cách nào những điều nhất định nào đó xảy ra.” -
Sarah Lambert
---------------------------------------------------
Thừa nhận:
Nội
dung này được dịch từ tài liệu của các tác giả: Farrow, R. (ed.),
Weller, M., Pitt, R., Iniesto, F., Algers, A., Almousa, S., Baas, M.,
Bentley, P., Bozkurt, A., Butler, W., Cardoso, P., Chtena., N., Cox, G.,
Czerwonogora, A., Dabrowski, M.T., Derby, R., DeWaard, H., Elias, T.,
Essmiller, K., Funk, J., Hayman, J., Helton, E., Huth, K., Hutton, S.
C., Iyinolakan, O., Johnson, K. R., Jordan, K., Kuhn, C., Lambert, S.,
Mittelmeier, J., Nagashima, T., Nerantzi, C., O’Reilly, J., Paskevicius,
M., Peramunugamage, A., Pete, J., Power, V., Pulker, H., Rabin, E.,
Rets, I., Roberts, V., Rodés, V., Sousa, L., Spica, E., Vizgirda, V.,
Vladimirschi, V., & Witthaus, G. (2023). Sổ tay Nghiên cứu Mở của
GO-GN.
Mạng lưới Cao học Toàn cầu về Tài nguyên Giáo dục Mở / Trung tâm Nghiên cứu Giáo dục Mở.
https://go-gn.net/gogn_outputs/open-research-handbook/.
Giấy phép nội dung: CC BY 4.0 Quốc tế.
---------------------------------------------------
VỀ TRANG MỤC LỤC
VỀ TRANG: HƯỚNG DẪN KHUNG KHÁI NIỆM
---------------------------------------------------
Xem thêm:
