Thứ Năm, 30 tháng 7, 2026

Cập nhật về Tín hiệu CC: Điều gì đã thay đổi và vì sao

Cập nhật về Tín hiệu CC: Điều gì đã thay đổi và vì sao

Update on CC Signals: What Changed and Why

Posted 23 April 2026 by Creative Commons

Theo: https://creativecommons.org/2026/04/23/update-on-cc-signals-what-changed-and-why/

Bài được đưa lên Internet ngày: 23/04/2026

Đã khá lâu rồi kể từ lần cuối chúng tôi cập nhật thông tin về tín hiệu CC và công việc của chúng tôi liên quan đến AI và tài sản chung (the commons). Trong vài tháng qua, chúng tôi đã tập trung nghiên cứu, thảo luậncộng tác tích cực với cộng đồng, các nhà hoạch định chính sách và các chuyên gia. Đồng thời, chúng tôi cũng khởi động lễ kỷ niệm 25 năm thành lập, điều này mang đến cho chúng tôi cơ hội hiếm hoi để nhìn lại chặng đường đã qua và quan trọng hơn là hướng đi tiếp theo.

Lý do lớn nhất dẫn đến khoảng cách giữa các bản cập nhật là vấn đề thời gian. Chúng tôi cố tình không chịu áp lực phải hành động nhanh chóng đơn giản vì bối cảnh công nghệ rộng lớn hơn đang đề cao tốc độ. Công việc của chúng tôi liên quan đến cơ sở hạ tầng của tài sản chung. Điều đó đòi hỏi sự cẩn trọng, tham vấn và sẵn sàng đối mặt với sự phức tạp.

Vì vậy, chúng tôi đã chậm lại. Chúng tôi để cho làn sóng phát triển AI đầu tiên đạt đỉnh điểm mà không vội vàng phản hồi. Chúng tôi dành thời gian để hiểu rõ quyền lực đang tập trung ở đâu, những tác hại đang nổi lên ở đâu và sự can thiệp có ý nghĩa thực sự khả thi ở đâu. Hiện tại, chúng tôi tin rằng mình có thể hành động theo những cách sẽ tạo ra tác động thực sự.

Bài đăng này nhằm mục đích đưa bạn vào hành trình đó. Đích đến của chúng ta không thay đổi, nhưng con đường chúng ta đang đi để đến đó thì có. Hãy cùng tham gia!

Từ Tín hiệu đến Quyền tự chủ

Khi chúng tôi lần đầu giới thiệu Tín hiệu CC (CC signals), ý tưởng khá đơn giản. Chúng tôi đề xuất một tập hợp các tùy chọn mà người sáng tạo có thể sử dụng để giao tiếp với các nhà phát triển AI, dựa trên các chuẩn mực chung để hướng dẫn hành vi. Nó phản ánh cách CC đã hoạt động trong lịch sử. Trong 25 năm, chúng tôi đã làm việc trong lĩnh vực bản quyền, xây dựng các công cụ mở rộng quyền truy cập đồng thời duy trì sự cân bằng giữa người sáng tạo và người tái sử dụng. Lịch sử đó đã định hình bản năng của chúng tôi. Chúng tôi cho rằng một cách tiếp cận dựa trên chuẩn mực, được điều chỉnh cẩn thận sẽ đưa hệ sinh thái đi theo hướng tốt hơn.

Nhưng khi chúng tôi bắt đầu tham khảo ý kiến cộng đồng, rõ ràng là cách tiếp cận này là chưa đủ. Phản hồi rất trực tiếp và nhất quán, cho rằng tín hiệu tùy chọn mà không có sự thực thi sẽ không làm thay đổi quyền lực một cách có ý nghĩa. Chỉ riêng tín hiệu không thể tạo ra quyền tự chủ trong một hệ thống mà nhiều người không lựa chọn tham gia.

Những phản hồi đó đã buộc chúng tôi phải đối mặt với một số giả định của chính mình. Từ lâu, bản quyền đã là công cụ chính của chúng tôi, và điều đó hoàn toàn có lý. Các giấy phép CC đã cho phép chia sẻ hàng chục tỷ tác phẩm và giúp xây dựng một internet mở hơn. Nhưng việc dựa vào bản quyền như một lăng kính mặc định cho mọi vấn đề có những hạn chế của nó, đặc biệt là trong môi trường được trí tuệ nhân tạo (AI) hỗ trợ.

Vượt ra ngoài bản quyền

Trong bốn tháng qua, chúng tôi đã xem xét lại ý nghĩa của việc hỗ trợ tài sản chung trong bối cảnh mới này.

Các giấy phép CC vẫn rất cần thiết. Chúng sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc cho phép con người tiếp cận kiến thức. Tuy nhiên, khi nói đến AI, bản quyền hoạt động trong một bối cảnh không đồng đều và thường không rõ ràng. Trong nhiều trường hợp, các điều kiện của giấy phép CC không áp dụng cho việc đào tạo AI. Trong những trường hợp khác, chúng có thể áp dụng. Ở một số khu vực pháp lý, các ngoại lệ rộng rãi có nghĩa là việc sử dụng các tác phẩm được cấp phép CC để phát triển AI là hợp pháp bất kể các điều kiện của giấy phép. Đồng thời, sự hiện diện của giấy phép CC thường được hiểu là sự cho phép sử dụng tác phẩm theo cách này. Cách hiểu đó xuất phát từ cách thức thiết kế của các giấy phép; chúng cấp quyền rộng rãi với các điều kiện hạn chế.

Các giấy phép CC không được thiết kế để đối phó với quy mô và những tác hại ngày càng gia tăng do các phương pháp tiếp cận AI hướng đến lợi nhuận đang thống trị. Và các giấy phép CC không nắm bắt được toàn bộ phạm vi ý định của người sáng tạo trong thế giới được AI hỗ trợ này. Một số người sáng tạo cảm thấy thoải mái khi tác phẩm của họ được sử dụng trong các hệ thống AI; những người khác thì không, và nhiều người nằm ở đâu đó giữa hai thái cực này.

Tại sao cần có các công cụ mới

Chúng tôi cũng đã xem xét liệu việc cập nhật chính các giấy phép CC, trong mô hình hiện tại, có thể cung cấp một giải pháp hay không. Việc quản lý phiên bản đã giúp chúng ta thích ứng với các bối cảnh mới trước đây. Nhưng trong trường hợp này, có hai yếu tố mới đang tác động.

Yếu tố đầu tiên là về cấu trúc. Các giấy phép CC được thiết kế không nhằm mục đích cho phép kiểm soát vượt ra ngoài phạm vi bản quyền. Chúng được cố ý giới hạn trong phạm vi bản quyền và các quyền liên quan, và chúng rõ ràng không cho phép các hạn chế bổ sung nào có thể giới hạn việc sử dụng ngoài phạm vi đó.

Chính sách nhãn hiệu (Trademark) hiện tại của chúng tôi củng cố điều này. Nếu có thêm các hạn chế làm giảm quyền được một giấy phép CC cấp, tác phẩm đó không còn có thể được trình bày là tác phẩm được cấp phép CC nữa. Điều này phản ánh vai trò quan trọng của việc tiêu chuẩn hóa trong sự thành công của việc cấp phép mở. Khi bạn truy cập một tác phẩm được cấp phép CC, bạn nên dựa vào các điều khoản và điều kiện được ghi trong giấy phép để xác định nghĩa vụ sử dụng lại của mình. Việc mở rộng bộ giấy phép CC vượt ra ngoài trọng tâm ban đầu là bản quyền sẽ là một thay đổi đáng kể đối với cách thức hoạt động của các giấy phép, và nó có thể gây ra những hậu quả không mong muốn đối với hệ sinh thái giấy phép hiện có.

Điều này dẫn chúng ta đến yếu tố thứ hai, đó là các nhà cấp phép CC có nhiều nhu cầu và giá trị khác nhau về cách thức và liệu tác phẩm của họ có được sử dụng trong AI hay không. Có thể các công cụ mới sẽ giải quyết tốt hơn những gì có thể không thể dung hòa trong phong trào mở: một số người coi bất kỳ công cụ nào cố gắng kiểm soát việc sử dụng AI nằm ngoài phạm vi bản quyền là một sự phản bội; những người khác lại coi đó là một điều bắt buộc.

Với tầm nhìn hướng đến tương lai của tài sản chung, hiện tại chúng tôi tin rằng cách tiếp cận tốt nhất là đổi mới bằng cách phát triển các công cụ mới, nơi chúng ta có thể thử nghiệm và khám phá một cách tự do hơn. Các giấy phép CC là một phần của chiến lược lớn hơn cần thiết để đáp ứng thời điểm này, điều đang tiến hóa trong một bối cảnh pháp lý chưa được xác định rõ ràng, giống như 25 năm trước khi các giấy phép CC được phát triển lần đầu tiên.

Những rủi ro đối với tài sản chung

Mục tiêu hàng đầu của chúng ta vẫn không thay đổi: duy trì quyền truy cập vào tri thức của nhân loại. Ngày nay, điều đó có nghĩa là nhiều hơn việc chỉ cho phép chia sẻ. Nó có nghĩa là đặt câu hỏi về những giả định đã tồn tại từ lâu và đảm bảo cộng đồng kiểm soát dữ liệu của chính họ. Nó có nghĩa là duy trì sự cân bằng rằng, trong một số trường hợp, quyền truy cập có điều kiện tốt hơn là không có quyền truy cập. Tài sản chung cần có sự bảo vệ để phát triển mạnh.

Các hệ thống AI đang được xây dựng trên quy mô khai thác tri thức chưa từng có, dựa rất nhiều vào tài sản chung. Các hệ thống quản trị đã giúp cho việc chia sẻ mở trở nên khả thi đã không theo kịp sự thay đổi này. Có những cơ chế hạn chế để ghi công trong các hệ thống AI, ít con đường cho sự đồng thuận và ít minh bạch.

Khi tài sản chung suy yếu, quyền lực đối với thông tin trở nên tập trung hơn. Kiến thức chuyển sang các tập dữ liệu riêng tư và các hệ thống độc quyền do một số ít chủ thể kiểm soát. Điều đó hạn chế người có thể truy cập, xác minh và xây dựng dựa trên thông tin. Các nền dân chủ phụ thuộc vào quyến tiếp cận rộng rãi tới kiến thức đáng tin cậy. Trí tuệ nhân tạo vì lợi ích công cộng phụ thuộc vào dữ liệu đa dạng, chất lượng cao.

Một tài sản chung lành mạnh được quản lý và duy trì thông qua các hệ thống cân bằng giữa quyền truy cập và quyền tự chủ, tính mở (Openness) với trách nhiệm giải trình. Trí tuệ nhân tạo dựa vào tài sản chung, chứ không phải ngược lại. Nếu chúng ta muốn một tương lai nơi kiến thức được chia sẻ và trí tuệ nhân tạo phục vụ lợi ích công cộng, chúng ta cần đảm bảo rằng tài sản chung có thể phát triển mạnh. Đây là bối cảnh mà chúng ta phát triển tín hiệu CC.

Tăng cường tín hiệu CC

Vấn đề chúng ta đang gặp phải không thay đổi, và mục tiêu cuối cùng cũng vậy. Nhưng những gì chúng ta đang xây dựng để đạt được mục tiêu đó đã thay đổi.

Những gì bắt đầu như một cách tiếp cận tương đối hẹp, tập trung vào công cụ đã phát triển thành một cái gì đó rộng hơn và mang tính cấu trúc hơn. Tín hiệu CC không còn giới hạn ở việc báo hiệu các tùy chọn. Tín hiệu CC là về việc giải quyết các điều kiện cơ bản đã khiến cho các tùy chọn của người sáng tạo dễ bị bỏ qua. Sự chuyển đổi này đã dẫn chúng tôi đến những công việc tham vọng hơn, và tất yếu là mang tính đột phá hơn, trong việc đối phó với những tác hại thực sự đối với tài sản chung xuất phát từ các phương pháp tiếp cận trí tuệ nhân tạo (AI) mang tính thống trị và hướng đến lợi nhuận.

Hãy quay lại với chúng tôi vào tuần tới, khi chúng tôi sẽ chia sẻ thêm về các biện pháp can thiệp cụ thể mà chúng tôi đang xây dựng dựa trên nền tảng này.

It’s been a while since we last shared an update on CC signals and our work around AI and the commons. Over the past several months, we’ve been deep in research, in conversation, and in active collaboration with communities, policymakers, and practitioners. At the same time, we kicked off our 25th anniversary celebrations, which gives us a rare opportunity to reflect on where we’ve been and, more importantly, where we need to go next.

The biggest reason for the gap between updates is timing. We are deliberately resisting the pressure to move quickly simply because the broader technology landscape rewards speed. Our work touches the infrastructure of the commons. That requires care, consultation, and a willingness to sit with complexity.

So we slowed down. We let the first wave of AI development crest without rushing to respond. We took the time to understand where power is consolidating, where harms are emerging, and where meaningful intervention is actually possible. We are now at a point where we believe we can act in ways that will have real impact.

This post is meant to bring you into that journey. Our destination has not changed, but the path we are taking to get there has. Come along!

From Signals to Agency

When we first introduced CC signals, the idea was relatively straightforward. We proposed a set of preferences that creators could use to communicate with AI developers, relying on shared norms to guide behavior. It reflected how CC has historically operated. For 25 years, we have worked within copyright, building tools that expand access while maintaining a balance between creators and reusers. That history shaped our instincts. We assumed that a carefully calibrated, norms-based approach would move the ecosystem in a better direction.

But as we began consulting with our community, it became clear that this approach was not enough. The feedback was direct and consistent in stating that preference signals without enforcement do not meaningfully shift power. Signals alone cannot create agency in a system that many people did not choose to participate in.

That feedback forced us to confront some of our own assumptions. For a long time, copyright has been our primary tool, and with good reason. CC licenses have enabled the sharing of tens of billions of works and have helped build a more open internet. But relying on copyright as the default lens for every problem has its limits, especially in an AI-mediated environment.

Beyond Copyright

Over the past four months, we have been reexamining what it means to support the commons in this new context.

CC licenses remain essential. They will continue to play a critical role in enabling human access to knowledge. However, when it comes to AI, copyright operates in a landscape that is uneven and often unclear. In many cases, CC license conditions do not apply to AI training. In others, they might. In some jurisdictions, broad exceptions mean that using CC-licensed works for AI development is lawful regardless of license conditions. At the same time, the presence of a CC license is often interpreted as permission to use the work in this way. That interpretation follows from how the licenses were designed; they grant broad permissions with limited conditions.

The CC licenses were not designed with the scale and growing harms caused by the dominant, profit-driven approaches to AI in mind. And CC licenses do not capture the full range of intentions creators have in this AI-mediated world. Some creators are comfortable with their work being used in AI systems; others are not, and many fall somewhere in between.

Why New Tools Are Necessary

We also explored whether updating the CC licenses themselves, in the current paradigm, could provide a solution. Versioning has helped us adapt to new contexts before. But in this case, there are two novel factors at play.

The first is structural. CC licenses were designed not to enable control beyond copyright. They are intentionally scoped to copyright and related rights, and they explicitly do not allow additional restrictions that would limit uses outside that scope.

Our current trademark policy reinforces this. If restrictions are added that limit the permissions granted by a CC license, the work can no longer be presented as CC-licensed. This reflects the critical role that standardization has played in the success of open licensing. When you access a CC-licensed work, you should be able to rely on the terms and conditions written in the license to determine what your reuse obligations are. Expanding the CC license suite beyond its original focus on copyright would represent a significant change to how the licenses operate, and it could have unintended consequences on the existing license ecosystem.

This brings us to the second factor, which is that CC licensors have such a wide spectrum of needs and values about how and whether their works are used in AI. It is possible that new tooling would better address what may be irreconcilable within the open movement: some see any tool that attempts to control AI uses that fall outside of copyright as a betrayal; others see it as an imperative.

With the future of the commons in mind, at this time we believe that the best approach is to innovate with the development of new tools, where we can test and explore more freely. The CC licenses are one part of a larger strategy needed to meet this moment, which is evolving in an undefined legal landscape, just as it was 25 years ago when the CC licenses were first developed.

The Stakes for the Commons

Our north star remains the same: sustain access to human knowledge. Today, that means more than enabling sharing. It means questioning long-held assumptions, and ensuring communities are in control of their own data. It means holding the tension that, in some cases, conditional access is better than no access. The commons needs guardrails in order to thrive.

AI systems are being built on an unprecedented scale of knowledge extraction, drawing heavily from the commons. The governance systems that made open sharing possible have not kept pace with this shift. There are limited mechanisms for attribution in AI systems, few pathways for consent, and little transparency.

When the commons weakens, power over information becomes more concentrated. Knowledge moves into private datasets and proprietary systems controlled by a small number of actors. That limits who can access, verify, and build on information. Democracies depend on broad access to reliable knowledge. Public interest AI depends on diverse, high-quality data.

A healthy commons is governed and sustained through systems that balance access with agency, openness with accountability. AI relies on the commons, not the other way around. If we want a future where knowledge is shared and where AI serves the public good, we need to ensure that the commons can thrive. This is the context in which we evolve CC signals.

Strengthening CC Signals

Our problem statement has not changed, and neither has our end goal. But what we are building to get there has.

What began as a relatively narrow, tool-focused approach has evolved into something broader and more structural. CC signals is no longer limited to signaling preferences. CC signals is about addressing the underlying conditions that have made creator preferences so easy to ignore. This shift has led us toward work that is more ambitious, and necessarily more disruptive, in confronting the real harms to the commons emerging from dominant, profit-driven approaches to AI.

Check back with us next week, when we’ll share more about the specific interventions we are building from this foundation.

Dịch: Lê Trung Nghĩa

letrungnghia.foss@gmail.com

Thứ Tư, 29 tháng 7, 2026

Cẩm nang Di sản Mở CC

Cẩm nang Di sản Mở CC

Introducing the CC Open Heritage Companion

Posted 16 July 2026 by Dee Harris, Brigitte Vézina

Theo: https://creativecommons.org/2026/07/16/cc-open-heritage-companion/

Bài được đưa lên Internet ngày: 16/07/2026

Creative Commons hân hạnh thông báo về việc phát hành Cẩm nang Di sản Mở (Open Heritage Companion), hiện có sẵn bằng tiếng Anh (bản dịch sang tiếng Việt), tiếng Pháptiếng Tây Ban Nha. Cẩm nang cũng có sẵn tại CC Open Heritage Companion trên Meta-Wiki.

Cẩm nang Di sản Mở của Creative Commons (CC) là một hướng dẫn dành cho người thực hành, được phát triển để giúp các tổ chức di sản văn hóa định hướng hành trình chuyển đổi từ bộ sưu tập đóng sang bộ sưu tập mở.

Dựa trên các vấn đề pháp lý, chính sách và đạo đức mà các cơ sở phải đối mặt trong quá trình này, Cẩm nang tập hợp hơn 200 nguồn tài liệu, công cụ và ví dụ được tuyển chọn, được tổ chức thành sáu chương hướng dẫn người thực hành từ những câu hỏi đầu tiên về tính mở cho đến việc dẫn đầu lĩnh vực này.

Một cộng đồng đầy đủ các công cụ, nằm rải rác

Trong những năm qua, cộng đồng văn hóa mở đã tạo ra một lượng kiến thức thực tiễn đáng kể: các hướng dẫn, bộ công cụ, nghiên cứu điển hình, mẫu chính sách, v.v. Điều còn thiếu không phải là chuyên môn mà là một nơi duy nhất chỉ ra tất cả những điều đó. Cẩm nang Di sản Mở bắt đầu như một nỗ lực để thu hẹp khoảng cách đó, đưa kiến thức nằm rải rác của cộng đồng vào một hướng dẫn dễ điều hướng.

Một hành trình sáu giai đoạn

Cẩm nang này được tổ chức xoay quanh sáu giai đoạn: Hiểu biết, Lựa chọn, Chuẩn bị, Chia sẻ, Tác động và Lãnh đạo. Khung này không được thiết kế trước rồi mới bổ sung sau. Nó xuất phát từ chính các nguồn tài liệu. Trong quá trình nhóm các nguồn tài liệu được thu thập cho Cẩm nang, một mô hình tiết lộ các danh mục đã nổi lên. Một số nguồn tài liệu đề cập đến việc hiểu rõ lý do cần mở ra, một số khác đề cập đến việc lựa chọn phương pháp cấp phép, một số khác đề cập đến công việc thực hành chuẩn bị bộ sưu tập, v.v., thông qua các giai đoạn chia sẻ, tác độnglãnh đạo. Sáu giai đoạn này làm rõ mô hình đó và vẽ ra một bản đồ về hành trình được xây dựng dựa trên các nguồn tài liệu hiện có.

Một nguồn tài liệu sống động

Cẩm nang này có sẵn bằng tiếng Anh ( bản dịch sang tiếng Việt) và tiếng Pháp, phù hợp với các ngôn ngữ làm việc chính của UNESCO, và tiếng Tây Ban Nha, mở rộng phạm vi tiếp cận của Cẩm nang hơn nữa.

Các tệp PDF này phản ánh Cẩm nang như hiện trạng tại thời điểm xuất bản vào tháng 7 năm 2026. Chúng tôi hy vọng rằng danh sách tài nguyên này sẽ tiếp tục phát triển hơn nữa. Để khám phá Cẩm nang, đề xuất bổ sung hoặc theo dõi các bản cập nhật trong tương lai, hãy truy cập Cẩm nang Di sản Mở CC trên Meta-Wiki.

Kiểm thử Cẩm nang

Trước khi phát hành, Cẩm nang đã trải qua hai vòng lấy ý kiến cộng đồng và tham vấn với Nền tảng Văn hóa Mở (Open Culture Platform), ngoài việc xem xét của nhân viên CC. Sau đó, chúng tôi đã kiểm thử Cẩm nang trực tiếp bằng cách tích hợp nó vào một hội thảo “suy nghĩ và hành động” xây dựng năng lực được tổ chức ở Oulu Löyly, một phần của các hoạt động Thủ đô Văn hóa Châu Âu năm 2026 của Oulu, Phần Lan.

Chúng tôi biết rằng một công cụ hoặc hướng dẫn chỉ hữu ích khi có động lực để mở nó ra, hiểu nó và thực hiện nó. Cẩm nang này tự nó đã là một nguồn tài liệu phong phú, nhưng việc biết được vị trí của một cơ sở trong hành trình chuyển đổi từ mô hình đóng sang mô hình mở sẽ giúp dễ dàng hơn trong việc lựa chọn nguồn tài liệu để bắt đầu. Đó là một trong những rào cản mà nhóm làm việc tại hội thảo Oulu Löyly đặt ra mục tiêu giải quyết.

Dựa trên dữ liệu từ Cẩm nang, nhóm đã tạo ra Trợ lý Tài nguyên và Học tập Mở - ORLA (Open Resource & Learning Assistant), một chatbot tự đánh giá được thiết kế để giúp người thực hành xác định vị trí của họ trong hành trình sáu giai đoạn và chỉ ra nơi cần bắt đầu. Từ đó, họ có thể trực tiếp sử dụng các nguồn tài liệu được tuyển chọn trong Cẩm nang.

ORLA là phiên bản beta giai đoạn đầu, được xây dựng trong hội thảo để kiểm thử ý tưởng trong thực tế, chứ không phải là một công cụ hoàn chỉnh hoặc được hỗ trợ chính thức. Nó được thiết kế để bổ sung cho hướng dẫn của chuyên gia, chứ không phải thay thế nó. Hãy sử dụng nó để định hướng bản thân, sau đó đưa những gì bạn học được vào cuộc thảo luận với đồng nghiệp, người hướng dẫn hoặc cộng đồng di sản mở rộng lớn hơn. Là một công cụ được Mô hình Ngôn ngữ Lớn - LLM (Large Language Model) hỗ trợ, ORLA có thể mắc lỗi, vì vậy hãy coi các đề xuất của nó như một điểm khởi đầu chứ không phải là lời khuyên mang tính bắt buộc. Việc chạy nó yêu cầu khóa API của riêng bạn hoặc một mô hình tự lưu trữ, và bất kỳ dữ liệu đầu vào nào bạn cung cấp sẽ được gửi đến nhà cung cấp mô hình đó, chứ không phải đến Creative Commons.

Mã nguồn có trên GitHub. Bạn có thể thử nó ở đây, và tài liệu hội thảo đầy đủ ở đây.

Một điểm khởi đầu chung

Cẩm nang này tồn tại vì rất nhiều người sẵn lòng chia sẻ những gì họ đã học được. Nó kết hợp công việc của nhiều người thực hành, các cơ sở và tổ chức đã dành nhiều năm để thúc đẩy di sản mở. Chúng tôi vô cùng biết ơn những người tiên phong về tính mở đã tạo điều kiện thuận lợi hơn cho những người đi sau. Xin cảm ơn các thành viên của Nền tảng Văn hóa Mở Creative Commons (nay được tổ chức thành Cộng đồng Thực hành Văn hóa Mở), nhờ chuyên môn, phản hồi và đề xuất của họ mà nguồn tài liệu này đã được hoàn thiện. Chúng tôi cũng biết ơn sự hỗ trợ của Arcadia, một quỹ từ thiện của Lisbet Rausing và Peter Baldwin, đã giúp công trình này được thực hiện.

Cuối cùng, xin cảm ơn trước những ai sẽ được truyền cảm hứng từ cuốn Cẩm nang này để tiến những bước tiếp theo hướng tới tính mở. Mỗi cơ sở mở ra di sản đều đưa chúng ta đến gần hơn với một thế giới nơi di sản được tiếp cận bình đẳng như một nguồn tài nguyên được chia sẻ chung và văn hóa có thể được tận hưởng như một lợi ích công cộng toàn cầu.

Creative Commons is pleased to announce the release of the Open Heritage Companion, available in English, French, and Spanish. Also available at CC Open Heritage Companion on Meta-Wiki.

The Creative Commons (CC) Open Heritage Companion is a practitioner’s guide developed to help cultural heritage institutions navigate the journey from closed to open collections.

Grounded in the legal, policy, and ethical questions institutions face along the way, the Companion brings together 200+ curated resources, tools, and examples, organized into six chapters that guide practitioners from their first questions about openness to leading the field.

A community full of tools, scattered

Over the years, the open culture community has produced a remarkable amount of practical knowledge: guides, toolkits, case studies, policy templates, and more. What’s been missing isn’t expertise but rather a single place that points to all of it. The Open Heritage Companion started as an effort to close that gap, bringing the community’s scattered knowledge into one navigable guide.

A six-stage journey

The Companion is organized around six stages: Understanding, Choosing, Preparing, Sharing, Impacting, and Leading. This framework wasn’t designed first and filled in after. It emerged from the resources themselves. While grouping resources gathered for the Companion, a pattern revealing categories surfaced. Some resources spoke to understanding the case for opening, others to choosing a licensing approach, others to the practical work of preparing collections, and so on through sharing, impacting, and leading. The six stages make that pattern explicit and draw a map of the journey informed by existing resources.

A living resource

The Companion is available in English and French, aligning with UNESCO’s principal working languages, and Spanish, extending the Companion’s reach further.

These PDFs reflect the Companion as it existed at the time of publication in July 2026. We hope that this resource list will keep growing beyond it. To explore the Companion, propose an addition, or follow future updates, visit the CC Open Heritage Companion on Meta-Wiki.

Testing the Companion

Before release, the Companion went through two rounds of community input and consultation with the Open Culture Platform, in addition to CC staff review. We then tested the Companion live by incorporating it into a capacity-building “think and do” workshop held during Oulu Löyly, part of Oulu, Finland’s 2026 European Capital of Culture activities.

We know that a tool or guide is only as useful as the motivation to open it, understand it, and implement it. The Companion is a rich resource on its own, but knowing where an institution stands on the journey from closed to open makes it easier to know which resources to start with. That was one of the barriers the Oulu Löyly workshop group set out to address.

Working with the Companion’s data, the group created ORLA, the Open Resource & Learning Assistant, a chatbot self-assessment designed to help a practitioner identify where they sit in the six-stage journey and point them to where to start. From there, they can go straight into the Companion’s curated resources.

ORLA is an early-stage beta, built during the workshop to test the idea in practice, not a finished or officially supported tool. It’s meant to complement expert guidance, not replace it. Use it to orient yourself, then bring what you learn into conversation with colleagues, mentors, or the wider open heritage community. As an LLM-powered tool, ORLA can get things wrong, so treat its suggestions as a starting point rather than authoritative advice. Running it requires your own API key or a self-hosted model, and any input you provide goes to that model provider, not to Creative Commons.

The code is on GitHub. You can try it here, and the full workshop documentation is here.

A shared starting point

The Companion exists because so many people were willing to share what they learned. It combines the work of the many practitioners, institutions, and organizations that spent years advancing open heritage. We are deeply grateful to those pioneers of openness who made the path easier for those who followed. Thank you to the members of the Creative Commons Open Culture Platform (now organized as the Open Culture Community of Practice), whose expertise, feedback, and recommendations shaped this resource. We are also grateful that this work was made possible with the support of Arcadia, a charitable fund of Lisbet Rausing and Peter Baldwin.

Finally, to those who will be inspired by this Companion to take the next steps towards openness, thank you in advance. Every institution that opens heritage brings us closer to a world where heritage is equally accessible as a shared resource and culture can be enjoyed as a global public good.

Dịch: Lê Trung Nghĩa

letrungnghia.foss@gmail.com

Thứ Ba, 28 tháng 7, 2026

‘Cẩm nang DI SẢN MỞ’ - bản dịch sang tiếng Việt

 

‘Cẩm nang DI SẢN MỞ’ - bản dịch sang tiếng Việt

 

 

Là bản dịch sang tiếng Việt tài liệu gốc tiếng Anh "Open Heritage Companion" của Creative Commons © 2026, giấy phép CC BY 4.0 Quốc tế. Tài liệu hướng dẫn lộ trình số hóa các tài nguyên di sản từ đóng sang mở trong các cơ sở di sản văn hóa.

Việc chuyển từ trạng thái đóng sang trạng thái mở có nghĩa là thực hiện các bước cần thiết để đi từ a đến b, trong đó (a) là việc lưu giữ bộ sưu tập di sản số hóa và các tài liệu liên quan nhưng không được chia sẻ theo cách cho phép truy cập và tái sử dụng tự do và công bằng, đến (b) là người dẫn đầu, truyền cảm hứng cho người khác khai thác sức mạnh chuyển đổi của di sản mở.

Sáu giai đoạn chuyển đổi từ ĐÓNG sang MỞ gồm:

  1. Hiểu biết: Khám phá những gì di sản mở mang lại và tại sao nó lại quan trọng.

  2. Lựa chọn: Quyết định về những gì cần mở và cách đánh dấu chúng.

  3. Chuẩn bị: Đảm bảo các bộ sưu tập và dữ liệu liên quan sẵn sàng để chia sẻ.

  4. Chia sẻ: Đưa tính mở vào thực tiễn thông qua các nền tảng và sự tham gia.

  5. Tác động: Đo lường và đánh giá giá trị của di sản mở.

  6. Dẫn đầu: Đóng góp và định hình phong trào di sản mở toàn cầu.

Tự do tải về bản dịch sang tiếng Việt của tài liệu có 62 trang tại địa chỉ DOI: https://zenodo.org/records/21615029

Xem thêm:

Blogger: Lê Trung Nghĩa

letrungnghia.foss@gmail.com

Thứ Hai, 27 tháng 7, 2026

Chủ đề của Tuần lễ Truy cập Mở 2026 là “Chi phí của tri thức”

Chủ đề của Tuần lễ Truy cập Mở 2026 là “Chi phí của tri thức” 

Theme for Open Access Week 2026 is “The Cost of Knowledge”

Theo: https://www.openaccessweek.org/blog/2026/theme

“Chi phí của tri thức” là chủ đề của Tuần lễ Truy cập Mở Quốc tế năm nay (19-25/10).

Chúng ta tạo ra và chia sẻ tri thức để thúc đẩy sự hiểu biết của con người và lợi ích chung. Chúng ta nhận thức rằng việc tiếp cận và chia sẻ tri thức là một quyền của con người. Tuy nhiên, chi phí để tiếp cận và chia sẻ tri thức tiếp tục tăng lên, thường là tăng mạnh. Tại sao? Ai được hưởng lợi?

Sự tập trung hóa và kiểm soát thương mại ngày càng tăng đối với mọi khía cạnh của tri thức đều có cái giá của nó. Chủ đề năm nay thách thức chúng ta xem xét các chi phí về tài chính, con người và môi trường của việc tạo ra, chia sẻ và duy trì tri thức—đặc biệt khi những chi phí này được thúc đẩy bởi lợi ích tư nhân chứ không phải lợi ích công cộng. Chủ đề năm ngoái “Ai sở hữu tri thức của chúng ta?” đã phản ánh thực tế về quyền sở hữu thương mại đối với tri thức. Chủ đề năm nay sẽ xem xét chi phí của thực tế đó và các con đường để giành lại quyền kiểm soát các hệ thống này nhằm phục vụ lợi ích công cộng.

Những chi phí này vượt xa giá cả đang tăng nhanh của các gói đăng ký thuê bao tạp chí và phí xử lý bài báo. Giá trị của thời gian và công sức mà các tác giả, người đánh giá và biên tập viên đầu tư vào các ấn phẩm là gì, và công sức không được đền bù này phục vụ lợi ích của ai? Cái giá phải trả khi loại trừ phần lớn dân số thế giới khỏi sự tham gia bình đẳng vào việc sản xuất, chia sẻ và duy trì kiến thức của họ, hoặc khi không công nhận Chủ quyền Dữ liệu Bản địa là gì? Tại sao các công trình nghiên cứu của các nhà khoa học lại được cấp phép để đào tạo AI độc quyền mà không có sự đồng ý hoặc bồi thường, và tại sao các nền tảng chia sẻ kiến thức hiện nay lại thường xuyên giám sát người dùng? Cái giá phải trả khi ưu tiên các trung tâm dữ liệu hơn nhu cầu về điện và nước của người dân là gì?

Hiện trạng hiện tại không công bằng. Nó chưa bao giờ công bằng, và duy trì nó cũng không trung lập. Xây dựng các hệ thống chia sẻ kiến thức phản ánh lợi ích tốt nhất của cộng đồng mà chúng phục vụ đòi hỏi sự cam kết đối với các hệ thống này, cả cá nhân và tập thể.

May mắn thay, có rất nhiều ví dụ về cách chúng ta có thể tạo ra, duy trì và chia sẻ kiến thức như một tài sản công cộng. Từ các mô hình Quản trị Dữ liệu Bản địa đến các mô hình bền vững miễn phí, phi thương mại và do cộng đồng điều khiển cho việc xuất bản, động lực đang ngày càng tăng đối với các phương pháp coi kiến thức là tài sản chung chứ không phải là một mặt hàng để khai thác. Tầm quan trọng của các phương pháp này đã được 193 quốc gia công nhận khi thông qua Khuyến nghị của UNESCO về Khoa học Mở. Tuần lễ Truy cập Mở Quốc tế là thời điểm để vượt ra ngoài các cuộc thảo luận và xúc tiến sự thay đổi hướng tới các cách chia sẻ kiến thức tôn vinh lý do chúng ta tạo ra kiến thức ngay từ đầu.

Tuần lễ Truy cập Mở 2026 sẽ được tổ chức từ ngày 19 đến ngày 25 tháng 10; tuy nhiên, bất cứ ai cũng được khuyến khích tổ chức các cuộc thảo luận và hành động bất cứ khi nào phù hợp nhất trong năm. Các cộng đồng có thể điều chỉnh chủ đề cho phù hợp với bối cảnh địa phương của họ và tập trung vào các cuộc thảo luận cụ thể có ý nghĩa nhất. Các mẫu đồ họa có thể tùy chỉnh được cung cấp để quảng bá các chủ đề được điều chỉnh phù hợp với từng địa phương.

Bản dịch thông báo này sang các ngôn ngữ khác, đồ họa cho chủ đề năm nay và thêm thông tin về tuần lễ này có tại openaccessweek.org. Hashtag chính thức của tuần lễ là #OAWeek.

Giới thiệu về SPARC

SPARC là một tổ chức phi lợi nhuận hỗ trợ các hệ thống mở cho nghiên cứu và giáo dục, cho phép mọi người, ở mọi nơi, tiếp cận, đóng góp và hưởng lợi từ tri thức định hình thế giới của chúng ta. Tuần lễ Truy cập Mở Quốc tế được SPARC và các đối tác trong cộng đồng sinh viên thành lập vào năm 2008. Tìm hiểu thêm tại sparcopen.org.

Giới thiệu về Tuần lễ Truy cập Mở Quốc tế

Tuần lễ Truy cập Mở là một cơ hội vô giá để kết nối động lực toàn cầu hướng tới việc chia sẻ mở tri thức với sự tiến bộ của các thay đổi chính sách và tầm quan trọng của các vấn đề xã hội ảnh hưởng đến mọi người trên khắp thế giới. Sự kiện này được các cá nhân, tổ chức và cơ quan trên toàn thế giới kỷ niệm, và việc tổ chức được dẫn dắt bởi một ủy ban cố vấn toàn cầu, ủy ban này lựa chọn chủ đề hàng năm. Hashtag chính thức của Tuần lễ Truy cập Mở là #OAweek.

“The Cost of Knowledge” is the theme for this year’s International Open Access Week (October 19-25).

We create and share knowledge in order to advance human understanding and the common good. We recognize that accessing and sharing knowledge is a human right. Yet, the costs to access and share knowledge continue to increase, often dramatically. Why? Who benefits?

Increasing consolidation and commercial control over all aspects of knowledge comes at a cost. This year’s theme challenges us to consider the financial, human, and environmental costs of creating, sharing, and sustaining knowledge—particularly when these costs are driven by private rather than public interests. Last year’s theme of “Who owns our knowledge?” reflected on the reality of commercial ownership of knowledge. This year’s theme will reckon with the costs of that reality and avenues for reclaiming control of these systems meant to serve the public interest.

These costs go well beyond the rapidly inflating price of journal subscriptions and article processing charges. What is the value of the time and effort invested by authors, reviewers, and editors in publications, and whose interests does this uncompensated labor serve? What is the cost of excluding much of the world’s population from equitable participation in producing, sharing, and sustaining their knowledge or of failing to recognize Indigenous Data Sovereignty? Why are researchers’ works being licensed for proprietary AI training without consent or compensation, and why do platforms for sharing knowledge now frequently surveil users? What is the cost of prioritizing data centers over people’s needs for power and water?

The status quo is not equitable. It never has been, and maintaining it is not neutral. Building systems for sharing knowledge that reflect the best interests of the communities they serve requires a commitment to these systems, individually and collectively.

Fortunately, there are many examples for how we can create, sustain, and share knowledge as a public good. From Indigenous Data Governance models to no-fee, non-commercial, and community-driven sustainability models for publishing, momentum is growing for approaches that treat knowledge as a common good and not a commodity to be mined. The importance of these approaches has been recognized by 193 countries in adopting the UNESCO Recommendation on Open Science. International Open Access Week is a time to move beyond conversations and catalyze change toward ways of sharing knowledge that honor the reasons we create knowledge in the first place.

Open Access Week 2026 will be held from October 19th through the 25th; however, anyone is encouraged to host discussions and take action whenever is most suitable during the year. Communities can adapt the theme to their local context and focus on specific conversations that are most meaningful. Customizable graphics templates are available to promote these locally adapted themes.

Translations of this announcement in other languages, graphics for this year’s theme, and more information about the week are available at openaccessweek.org. The official hashtag for the week is #OAWeek.

About SPARC

SPARC is a non-profit organization that supports open systems for research and education that enable everyone, everywhere to access, contribute to, and benefit from the knowledge that shapes our world. International Open Access Week was established by SPARC and partners in the student community in 2008. Learn more at sparcopen.org.

About International Open Access Week

Open Access Week is an invaluable chance to connect the global momentum toward the open sharing of knowledge with the advancement of policy changes and the importance of social issues affecting people around the world. The event is celebrated by individuals, institutions, and organizations around the world, and its organization is led by a global advisory committee, which selects each year’s theme. The official hashtag of Open Access Week is #OAweek.

Dịch: Lê Trung Nghĩa

letrungnghia.foss@gmail.com

Chủ Nhật, 26 tháng 7, 2026

Lộ trình và Kế hoạch hành động Bengaluru về Truy cập Mở Kim cương


Bengaluru Roadmap and Action Plan on Diamond Open Access

13.05.2026

Theo: https://scienceeurope.org/our-resources/bengaluru-roadmap-and-action-plan-on-diamond-open-access/

Bài được đưa lên Internet ngày: 13/05/2026

DOI: 10.5281/zenodo.20168763

Lộ trình và Kế hoạch Hành động Bengaluru là tài liệu kết quả của Hội nghị Thượng đỉnh Toàn cầu lần thứ 3 về Truy cập Mở Kim cương (Open Access Diamond), được tổ chức tại Bengaluru, Ấn Độ, từ ngày 2-6 tháng 2 năm 2026.

Được phát triển thông qua một quy trình tập thể do Ủy ban Giám sát Quốc tế dẫn dắt, tài liệu này phản ánh các cuộc thảo luận của 347 người tham gia từ 36 quốc gia và đề ra một khuôn khổ toàn cầu chung để chuyển đổi hoạt động truyền thông học thuật sang một mô hình tự do cho tác giả và người đọc, do cộng đồng quản lý và dựa trên nguyên tắc rằng tri thức khoa học là một tài sản công cộng. Dựa trên nền tảng được đặt ra tại các hội nghị thượng đỉnh ở Toluca (2023) và Cape Town (2024), Lộ trình này thúc đẩy tầm nhìn toàn cầu phối hợp trên sáu lĩnh vực hành động ưu tiên:

  • Tích hợp Truy cập Mở Kim cương vào các khung chính sách và pháp luật quốc gia

  • Chuyển hướng chi tiêu xuất bản sang các cơ sở hạ tầng do cộng đồng quản lý

  • Cải cách hệ thống đánh giá nghiên cứu để chúng công nhận các ấn phẩm Truy cập Mở Kim cương, học thuật đa ngôn ngữ và các địa điểm do cộng đồng quản lý

  • Tăng cường cơ sở hạ tầng dùng chung và tính tương hợp

  • Công nhận và hỗ trợ lao động của con người đằng sau hoạt động truyền thông học thuật

  • Thúc đẩy sự đa dạng ngôn ngữ và các hệ thống tri thức bị thiệt thòi.

Hướng đến các chính phủ, các tổ chức tài trợ và thực hiện nghiên cứu, các trường đại học, các cơ quan đánh giá, và cộng đồng học thuật, Lộ trình này cung cấp một khuôn khổ hành động linh hoạt có thể được điều chỉnh theo các bối cảnh quốc gia, khu vực, ngành học và thể chế khác nhau.

Việc thực hiện lộ trình này sẽ được xem xét kỹ lưỡng hơn tại Hội nghị thượng đỉnh toàn cầu lần thứ 4 về Truy cập Mở Kim cương, sẽ được tổ chức tại Bali, Indonesia, vào tháng 12 năm 2026.

TẢI XUỐNG TÀI LIỆU: Bản gốc tiếng AnhBản dịch sang tiếng Việt

The Bengaluru Roadmap and Action Plan is the outcome document of the 3rd Global Summit on Diamond Open Access, organised in Bengaluru, India, from 2-6 February 2026.

Developed through a collective process led by the International Oversight Committee, it reflects the deliberations of 347 participants from 36 countries and sets out a shared global framework for transitioning scholarly communication toward a model that is free for authors and readers, community-governed, and grounded in the principle that scientific knowledge is a public good.

Building on the foundations laid at the summits in Toluca (2023) and Cape Town (2024), the Roadmap advances a coordinated global vision across six priority Action Areas:

  • Integrating Diamond Open Access into national policy and legal frameworks

  • Redirecting publishing expenditure toward community-governed infrastructures

Reforming research evaluation systems so that they recognise Diamond Open Access publications, multilingual scholarship, and community-governed venues

  • Strengthening shared infrastructure and interoperability

  • Recognising and supporting the human labour behind scholarly communication

  • Promoting linguistic diversity and marginalised knowledge systems.

Addressed to governments, research funding and performing organisations, universities, evaluation bodies, and scholarly communities, the Roadmap offers a flexible framework for action that can be adapted across national, regional, disciplinary, and institutional contexts.

Its implementation will be further examined at the 4th Global Summit on Diamond Open Access, to be held in Bali, Indonesia, in December 2026.

DOWNLOAD RESOURCE

Dịch: Lê Trung Nghĩa

letrungnghia.foss@gmail.com

Thứ Năm, 23 tháng 7, 2026

‘Lộ trình và Kế hoạch hành động về Truy cập Mở Kim cương Bengaluru’ - bản dịch sang tiếng Việt


Là bản dịch sang tiếng Việt tài liệu kết quả của Hội nghị thượng đỉnh toàn cầu Truy cập Mở Kim cương Bengaluru 2026, giấy phép CC BY 4.0 Quốc tế.

Lời mở đầu

Hội nghị thượng đỉnh toàn cầu lần thứ 3 về Truy cập Mở Kim cương (Diamond Open Access) đã được tổ chức tại Bengaluru từ ngày 2 đến ngày 6 tháng 2 năm 2026. Các cuộc thảo luận trong Hội nghị thượng đỉnh đã khẳng định lại quan điểm rằng tri thức học thuật là một tài sản công cộng và việc truyền đạt tri thức nên được các cộng đồng học thuật tạo ra và duy trì nó quản lý.

Truy cập Mở Kim cương là một mô hình do cộng đồng quản lý, cho phép sự tham gia bình đẳng vào việc sản xuất tri thức toàn cầu, hoạt động trên cơ sở miễn phí cho cả tác giả và người đọc. Một sự chuyển đổi toàn cầu phối hợp hướng tới mô hình này được hỗ trợ thông qua đầu tư công, cơ sở hạ tầng dùng chung và quản trị có trách nhiệm.

Tất cả các bên liên quan - chính phủ và các nhà hoạch định chính sách, các tổ chức tài trợ và thực hiện nghiên cứu, cộng đồng học thuật, các nhà cung cấp cơ sở hạ tầng do cộng đồng lãnh đạo, các trường đại học, các cơ quan đánh giá, thư viện và các trung tâm đào tạo khu vực - được mời tham gia vào Lộ trình Bengaluru và đóng góp vào việc tăng cường tài sản tri thức chung toàn cầu.

Bản “Kết luận và Định hướng tương lai” của Hội nghị Thượng đỉnh Toàn cầu lần thứ nhất về Truy cập Mở Kim cương (Toluca, México, 18–23 tháng 10 năm 2023), Tuyên ngôn về Khoa học như một Lợi ích Công cộng Toàn cầu (2023), và “Tuyên bố Toluca-Cape Town” từ Hội nghị Thượng đỉnh Toàn cầu lần thứ 2 về Truy cập Mở Kim cương (8–14 tháng 12 năm 2024) đã đóng góp vào các cuộc thảo luận quốc tế đang diễn ra về truyền thông học thuật như một lợi ích công cộng, các phương pháp tiếp cận do cộng đồng dẫn dắt đối với Truy cập Mở Kim cương, và các mô hình phổ biến kiến thức công bằng và toàn diện hơn. Những quy trình và kết quả này đóng vai trò là điểm tham chiếu quan trọng cho Hội nghị Thượng đỉnh Toàn cầu lần thứ 3 về Truy cập Mở Kim cương và việc phát triển Lộ trình Bengaluru.

Truy cập Mở Kim cương phản ánh các nguyên tắc được khẳng định trong Điều 19 và 27 của Tuyên ngôn Toàn cầu về Nhân quyền, bao gồm quyền được xem, nhận và truyền đạt thông tin, quyền tham gia và hưởng lợi từ tiến bộ khoa học và các ứng dụng của nó. Mô hình này phù hợp với Khuyến nghị của UNESCO về Khoa học Mở (2021), Hiệp ước Kỹ thuật số Toàn cầu của Liên Hợp Quốc (2024) và Kết luận của Hội đồng Liên minh Châu Âu (2023), trong đó công nhận tri thức là một tài sản công cộng toàn cầu và kêu gọi quyền truy cập công bằng và toàn diện vào các sản phẩm khoa học.

Hội nghị thượng đỉnh toàn cầu lần thứ 3 đã quy tụ 347 người tham gia từ 36 quốc gia trong năm ngày thảo luận toàn thể, hội thảo chuyên đề và các phiên làm việc nhóm, với 168 người tham dự trực tiếp và 179 người tham gia trực tuyến, bao gồm các diễn giả và người đóng góp được mời tham gia thông qua các bài phát biểu ảo và được ghi lại. Các cuộc thảo luận đề cập đến quản trị và tính bền vững của cơ sở hạ tầng Truy cập Mở Kim cương; cải cách đánh giá nghiên cứu; công bằng, đa ngôn ngữ và đa dạng thư mục; các nhà nghiên cứu trẻ; tiêu chuẩn siêu dữ liệu, mã định danh thường trực và tính tương hợp; kho lưu trữ và bản thảo trước khi xuất bản; và xây dựng năng lực trên nhiều lĩnh vực và khu vực.

Lộ trình Bengaluru đưa ra định hướng hành động chung trên nhiều mặt trận mà không quy định một mô hình duy nhất. Lộ trình này thừa nhận sự đa dạng của các nền văn hóa học thuật, cơ cấu thể chế và môi trường chính sách, đồng thời cung cấp một khuôn khổ chung mà các bên liên quan có thể điều chỉnh cho phù hợp với bối cảnh khu vực, quốc gia, ngành học và thể chế, trong khi vẫn phù hợp với tầm nhìn toàn cầu mạch lạc.

Lộ trình này đề cập đến nhiều nhóm bên liên quan. Chính phủ và các nhà hoạch định chính sách được khuyến khích lồng ghép Truy cập Mở Kim cương vào các chính sách khoa học quốc gia và hướng đầu tư công vào các hệ thống tri thức do cộng đồng quản lý, nhằm bảo vệ chủ quyền của cộng đồng học thuật đối với toàn bộ hệ sinh thái truyền thông học thuật, bao gồm các quy trình biên tập, cơ sở hạ tầng xuất bản, siêu dữ liệu và hệ thống phổ biến. Các tổ chức tài trợ nghiên cứu được khuyến khích chuyển từ các khoản tài trợ dự án ngắn hạn sang đầu tư có cấu trúc bền vững. Các tổ chức thực hiện nghiên cứu, cộng đồng học thuật và các nhà cung cấp cơ sở hạ tầng do cộng đồng lãnh đạo được hỗ trợ bằng một khuôn khổ để tăng cường các chính sách, năng lực, sự phối hợp và các dịch vụ dùng chung, theo cách phù hợp với quản trị vì lợi ích công cộng.

Tự do tải về bản dịch sang tiếng Việt của tài liệu có 25 trang tại địa chỉ: https://www.dropbox.com/scl/fi/52etin4q8lmt6uicuo6a9/Bengaluru_Roadmap_and_Actio_Plan_on_DOA_13May2026_Vi-20072026.pdf?rlkey=1m42l17msjh2sp0imdra019uz&st=6in8vw6l&dl=0

Xem thêm:

Blogger: Lê Trung Nghĩa

letrungnghia.foss@gmail.com

Thứ Tư, 22 tháng 7, 2026

Chương trình triển khai Tài nguyên Giáo dục Mở - Nâng cao khả năng tiếp cận học liệu cho Tân sinh viên với chủ đề: “Bí quyết tìm kiếm tài liệu học tập và học liệu số dành cho Tân sinh viên”, tại Trường Đại học Nguyễn Tất Thành, 23/07/2026


Ngày 23/07/2026, Trường Đại học Nguyễn Tất Thành đã tổ chức Chương trình triển khai Tài nguyên Giáo dục Mở - Nâng cao khả năng tiếp cận học liệu cho Tân sinh viên với chủ đề: “Bí quyết tìm kiếm tài liệu học tập và học liệu số dành cho Tân sinh viên”.

Ảnh lớp buổi sáng 


Ảnh lớp buổi chiều

Chương trình triển khai Tài nguyên Giáo dục Mở lần này cho các Tân sinh viên gồm 2 lớp, lớp sáng cho 150 tân sinh viên và lớp chiều cho 150 tân sinh viên, và gồm 2 phần, lý thuyết và thực hành, bao gồm thực hành về cấp phép mở Creative Commons, tìm kiếm và sử dụng Tài nguyên Giáo dục Mở, và trích dẫn tài liệu Tài nguyên Giáo dục Mở khi lập danh mục tài liệu tham khảo (theo chuẩn APA).

Tự do tải về tài liệu “Giới thiệu ngắn việc tạo lập và khai thác Tài nguyên Giáo dục Mở” tại địa chỉ:

https://www.dropbox.com/scl/fi/djrdea9z0h82tpey9kbuj/Creating_and_Exploiting_OER_ShortVersion.pdf?rlkey=67t9cca6rxi7ayvv553rnerdj&st=cydvph1s&dl=0

X(Tweet): https://x.com/nghiafoss/status/2080136422338768969

Xem thêm:

Blogger: Lê Trung Nghĩa

letrungnghia.foss@gmail.com